Dieta w zespole jelita drażliwego

W leczeniu zespołu jelita drażliwego niezwykle ważna okazuje się odpowiednio ułożona i wdrożona dieta. Sposób odżywiania się powinien być inny w przypadku występowania biegunek oraz inny w okresie występowania zaparć. Dieta w okresie występowania biegunek powinna być przede wszystkim lekkostrawna, niskotłuszczowa, nie zawierająca dużych ilości błonnika, zwłaszcza nierozpuszczalnego. Warto bowiem pamiętać o tym, że przyjmowanie nierozpuszczalnego błonnika przyczynia się do przyspieszenia perystaltyki jelit. Celem redukcji takiego działania błonnika w okresie występowania biegunek, konieczne jest jedzenie gotowanych warzyw, dojrzałych owoców bez skórek i pestek, a także oczyszczonych produktów zbożowych. Wszystkie stosowane w codziennej diecie potrawy powinny być zatem gotowane w wodzie lub na parze, duszone bez tłuszczu, bądź pieczone w folii lub w pergaminie.

W przypadku zespołu jelita drażliwego w okresie występowania biegunek konieczne jest ograniczenie przyjmowania tłuszczów, zwłaszcza zwierzęcych, a także tłustych serów. Aby ograniczyć przyjmowanie błonnika, warto postawić na pszenne pieczywo, drobne makarony i kasze. Ponadto konieczne jest wyeliminowanie z diety pokarmów, które przyczyniają się do przyspieszenia perystaltyki jelit. Są to przede wszystkim produkty wysokoresztkowe, takie jak: surowe warzywa i owoce z pestkami i skórką, pieczywo razowe, ciemny ryż, czy otręby pszenne. Do pokarmów przyspieszających perystaltykę jelit zalicza się również produkty zawierające w swoim składzie cukry wywołujące procesy fermentacyjne w jelitach, a więc: laktozę, fruktozę, stachiozę, rafinozę, a także sorbitol. Z diety należy wykluczyć ponadto: zimne dania i napoje, potrawy pikantne i słone, kwaśne warzywa i owoce, kawę, alkohol, wody gazowane, a także ostre przyprawy.

Zalecane jest natomiast spożywanie chudego mięsa oraz ryb. Nie wolno spożywać wszelkich warzyw i owoców, które mają działanie wzdymające. Do takich produktów zalicza się przede wszystkim: groch, fasolę, kalafior, kapustę, czosnek, śliwki, czereśnie, cebulę, gruszki, soczewicę, soję, czy ogórki. W diecie powinny znaleźć się takie warzywa i owoce, jak: cukinia, pietruszka, seler, marchew, pomidory bez skórki, jabłka, banany, czy kabaczki. Dieta w okresie występowania biegunek powinna zawierać produkty przyczyniające się obniżenia perystaltyki jelit. Do takich produktów należy zaliczyć: żelatynę, mąkę ziemniaczaną, warzywa i owoce zawierające rozpuszczalny błonnik, gorące dania i napoje, ryż, a także pożywienie suche. Konieczne jest wypijanie dużej ilości płynów, od dwóch do trzech litrów dziennie. Wskazane jest przyjmowanie niegazowanej wody mineralnej, mięty, gorzkiej herbaty, czy naparu z rumianku.

Inne są natomiast wskazania w przypadku diety w zespole jelita drażliwego, w okresie występowania zaparć. Na szczególną uwagę zasługuje fakt, że dieta powinna być uzależniona od rodzaju pojawiających się zaparć. Zaparcia atoniczne wymagają zastosowanie specjalnej diety bogatoresztkowej, bogatej w błonnik pokarmowy, zwłaszcza nierozpuszczalny. Tego rodzaju błonnik przyczynia się bowiem do zwiększenia objętości mas kałowych, a także do przesuwania się ich w jelitach oraz do wydalania. Dieta w okresie występowania zaparć powinna zawierać około 50 g błonnika. Bardzo dobrym źródłem wspomnianego wcześniej błonnika są między innymi otręby pszenne, owoce posiadające drobne pestki, grube kasze, buraki, a także ciemne ryże. Dieta bogatoresztkowa powinna zawierać duże ilości suszonych owoców, zwłaszcza moreli, śliwek i rodzynek. W ramach poprawy perystaltyki jelit dobry wpływ ma picie kawy, rosołu, bulionu, kefirów, soków owocowych, wody mineralnej, zimnych napojów oraz kompotów z suszonych śliwek.

Z kolei zaparcia spastyczne wymagają wdrożenia lekkostrawnej diety, zawierającej ograniczone ilości błonnika w postaci surowej. Błonnik powinien być przyjmowany przede wszystkim w postaci gotowanych warzyw oraz owoców, najlepiej rozdrobnionych, znajdujących się w surowych sokach oraz przecierach. Z diety należy wykluczyć wszelkie produkty posiadające w swoim składzie nierozpuszczalny błonnik. Mowa tu przede wszystkim o grubych kaszach, surowych warzywach i owocach, otrębach pszennych, czy razowym pieczywie. Wskazane jest przyjmowanie pokarmów przyczyniających się do pobudzenia procesów fermentacyjnych w jelitach. Do takich produktów zalicza się między innymi: wodę z miodem, jogurty, kefiry, cukier mleczny i buraczany, a także soki owocowe i warzywne.

Korzystne działanie wykazują także tłuszcze lekkostrawne, a więc: oliwa, czy masło. Dieta wymaga ograniczenia spożywania mięs zawierających duże ilości tkanki łącznej. Zalecane jest natomiast spożywanie chudego mięsa oraz chudych ryb. Wskazane jest także ograniczenie wszelkich używek, takich jak: kawa, czy mocna herbata, a także alkohol. Z diety należy wyeliminować także wzdymające warzywa oraz owoce, takie jak: ogórki, cebula, groch, kapusta, czereśnie, śliwki, czy czosnek. Nie powinno się również pić gazowanych napojów, gdyż są one przyczyną gromadzenia się zbyt dużej ilości gazów w przewodzie pokarmowym.

Niewskazane jest również spożywanie pokarmów, wykazujących działanie zapierające, a więc: mąki ziemniaczanej, ryżu, czy żelatyny. Dieta w okresie występowana zaparć wymaga spożywania mniejszych, lecz częstszych posiłków w ciągu dnia. Konieczne jest także wypijanie dużej ilości płynów, okolo 2 litrów dziennie. Zaleca się spożywanie niegazowanej wody mienralnej, kefirów, czy soków, zwłaszcza jabłkowych, bądź winogronowych.